Tào Tháo không đáp. Hí Chí Tài tiếp tục trình bày:
- Dĩ nhiên, thượng sách cũng là kế nguy hiểm nhất. Hiện Tư Lệ hiệu úy Chung Diêu đang đi thuyết phục các chư hầu vùng Tam Phụ, Quan Trung. Ta đã trao đổi với Chung Diêu; hắn tin có thể thành công. Nhưng muốn vậy, quân ta phải tránh chiến sự, yên ổn phát triển.
- Các chư hầu Quan Trung lấy Hàn Toại và Mã Đằng làm đầu. Hàn Toại từng là thuộc hạ của đại tướng quân; Mã Đằng là hậu duệ Phục Ba tướng quân Mã Viện. Bề ngoài, họ có vẻ ngả về triều Hán. Nhưng nhìn việc họ từng làm thì hai người ấy cũng thất thường như các bộ tộc Khương: khi ta mạnh, họ nhận mình cùng một nhà; khi ta yếu, rất có thể họ sẽ quay giáo đánh ta.
- Nếu chọn thượng sách mà Trương Toại quả thực đang nhử quân ta, dù thoát khỏi vòng vây, ta cũng sẽ tổn thất nặng nề. Tin ấy lọt đến tai Hàn Toại và Mã Đằng thì hậu quả khó lường.
Tào Tháo im lặng.
Hí Chí Tài giơ ngón tay thứ hai:
- Kế thứ hai là trung sách. Chúa công dẫn các tướng ra gặp Trương Toại, vừa nói chuyện vừa sai người dò xét chung quanh. Nếu trong vòng ba mươi dặm không có quân mai phục, ta sẽ bất ngờ cho đại quân vây đánh hắn.
- Quân ta chỉ đuổi tối đa ba mươi dặm, dọc đường liên tục bố trí phòng bị. Dù hắn định dụ quân ta vào bẫy, ta cũng có thể dừng trước khi lọt vào vòng vây. Trong quãng đường ấy, ta còn có thể đánh bớt kỵ binh của hắn, báo mối thù cũ với tướng Từ Vinh dưới trướng hắn, cũng rửa nỗi nhục chúa công phải chịu ở Hàm Cốc quan.
Mắt Tào Tháo sáng lên, ông định gật đầu. Hí Chí Tài nói tiếp:
- Nhưng kế này cũng có một chỗ nguy.
- Nói đi.
Hí Chí Tài nhìn Tào Thuần và Từ Hoảng:
- Hai vị vừa kể rằng Trương Toại một mình chống lại Từ Công Minh và Hạ Hầu tướng quân mà không thua, còn khiến Hạ Hầu tướng quân trọng thương, sống chết chưa rõ. Nếu chọn trung sách, lỡ hắn bất chấp tính mạng, đột ngột xông đến trước mặt chúa công thì ai ngăn nổi?
Hứa Chử vội nói:
- Ta sẽ dùng chùy đập nát đầu hắn!
Hí Chí Tài mỉm cười:
- Võ nghệ của Trọng Khang, ta cũng từng chứng kiến. Nói thật, ngươi không hơn Điển Vi tướng quân, có lẽ còn kém một chút.
Hứa Chử định cãi, nhưng Tào Tháo giơ tay bắt im. Ông hiểu sức Hứa Chử và Điển Vi tương đương; dù Hứa Chử nhỉnh hơn cũng chẳng hơn được bao nhiêu. Trước Trương Toại và Từ Vinh, Tào Tháo thật sự không muốn lấy mạng mình ra thử.
Ông khàn giọng hỏi:
- Còn hạ sách?
Hí Chí Tài đáp:
- Hạ sách là cách đơn giản nhất. Trước hết, ta sai người hẹn Trương Toại trưa mai gặp mặt giao chiến. Nhưng ngay trong đêm nay, ta dẫn quân đánh úp trại hắn.
- Năm vạn quân tập kích một ngàn kỵ binh ngay tại doanh trại, nguy cơ đối với ta là thấp nhất. Dĩ nhiên, kỵ binh chạy nhanh, khó lòng tiêu diệt sạch. Nhưng ta chắc chắn sẽ làm hắn hao quân. Trương Toại cũng sẽ thấy quyết tâm đánh lên Hà Bắc của ta, thấy ta đã nhìn ra mưu kế của hắn và không mắc bẫy. Nếu phía sau hắn thật có đại quân, họ buộc phải lộ diện giao chiến.
Nói xong, Hí Chí Tài ngồi xuống, không lên tiếng nữa. Đại sảnh lặng ngắt.
Tào Tháo cúi đầu, khẽ gõ ngón tay lên bàn. Một hồi lâu sau, ông nhìn Tuân Du và Giả Hủ:
- Công Đạt, Văn Hòa, hai ngươi nói xem.
Tuân Du do dự một chút rồi đứng dậy thi lễ:
- Theo ta, dùng thượng sách là đủ. Ta đã xem xét Trương Toại. Hắn trẻ tuổi, dũng mãnh, nhưng xuất thân của hắn không thể khiến văn thần võ tướng Hà Bắc thần phục nhanh đến vậy. Mà nếu họ đã thật lòng theo hắn, hắn lại càng không việc gì phải tự mình mạo hiểm.
- Người ta càng thiếu thứ gì càng muốn chứng tỏ mình có thứ ấy. Trương Toại đích thân dẫn quân đến đây, chính là vì hắn chưa thu phục được người Hà Bắc. Chúa công không cần quá lo. Sáng mai hãy sai tử sĩ đưa chiến thư, hẹn trưa mai quyết chiến ở Bạch Mã. Hai ngàn Hổ Báo kỵ sẽ chuẩn bị chặn đường lui, dồn sức vào một mình Trương Toại. Dù toàn bộ kỵ binh ấy phải chết, chỉ cần giữ chân được hắn cũng đáng.
Tào Tháo gật đầu, quay sang Giả Hủ:
- Văn Hòa? Văn Hòa?
Giả Hủ giật mình, như vừa tỉnh ngủ, ngượng ngùng đáp:
- Minh công.
- Ngươi có nghe Công Đạt và Chí Tài nói gì không? Ý ngươi thế nào?
Giả Hủ kéo lại tay áo:
- Tán thành. Ta tán thành.
Tào Tháo thở dài bất lực. Giả Hủ đúng là người phải thúc một bước mới đi một bước; không thúc thì cứ ngồi im.
Ông xua tay:
- Thôi, ta tự quyết. Các ngươi về nghỉ đi.
Mọi người lần lượt đứng dậy rời đi. Hí Chí Tài cũng ra cửa, nhưng vừa tới bậc cửa đã dừng lại. Hắn đứng nhìn Tuân Du, Trình Dục, Giả Hủ, Tào Thuần và Từ Hoảng đi khuất.
Tào Tháo thấy hắn còn ở đó thì lấy làm lạ. Đợi những người khác đã đi hết, Hí Chí Tài mới quay lại. Tào Tháo hỏi:
- Chí Tài còn chuyện gì?
Hí Chí Tài bước đến gần:
- Chúa công, sau này người định để đại công tử nắm quyền, phải không?
Tào Tháo sững người. Chuyện ấy chẳng phải đã rõ rồi sao? Ông luôn muốn trưởng tử Tào Ngang kế vị, chỉ là trước giờ chưa công khai nói ra. Vì sao Hí Chí Tài đột nhiên hỏi?
Hí Chí Tài nghiêm mặt:
- Người không tính xa, ắt có lo gần. Xưa kia địch của ta là hạng Viên Thuật, Lý Giác, nên ta không lo cho an nguy chúa công. Nhưng nay ta đối mặt với cường địch Hà Bắc. Thư Thụ, Điền Phong và Tuân Kham đều là bậc tài năng có thể sánh với Văn Nhược. Chính nhờ ba người ấy phò tá, Viên Thiệu mới xây dựng được Hà Bắc như hôm nay.
- Chúa công cũng biết, trước kia ta cùng Văn Nhược và Tuân Kham theo các thế gia Dĩnh Xuyên đến Hà Bắc tránh loạn, từng làm việc dưới trướng Viên Thiệu. Sau cùng, chỉ Tuân Kham ở lại; ta và Văn Nhược rời đi theo chúa công. Chúng ta bỏ Viên Thiệu vì biết hắn không phải bậc hùng chủ, còn chúa công mới là anh hùng của thời này.
- Một người như Viên Thiệu mà còn gây dựng được cơ nghiệp ấy, đủ thấy tài của Thư Thụ, Điền Phong và Tuân Kham. Nay Viên Thiệu vừa chết, lẽ nào họ lại để Trương Toại một mình tới đây mạo hiểm mà không chuẩn bị gì? Chúng ta phải tính trước mọi tình huống.
- Chúa công, năm xưa Sở Hoài Vương cũng là chúa một phương, cuối cùng vẫn bị nước Tần giam đến chết. Chúa công phải sớm có phòng bị.
- Lẽ ra ta không nên nói chuyện này, nhưng nó liên quan đến đại cuộc. Chỉ ngầm hiểu đại công tử sẽ kế vị thì chưa đủ. Đại công tử tuy có tài, trong triều vẫn còn người của thiên tử đang ẩn mình rất sâu sau vụ chiếu thư giấu trong đai áo. Nếu chúa công gặp bất trắc mà chưa chính thức chỉ định người kế quyền, hậu quả khó lường. Đại công tử rốt cuộc còn trẻ, chưa chắc đối phó nổi những kẻ lắm mưu trong triều.