Ngày hai mươi lăm tháng hai năm Kiến An thứ ba, Trương Toại triệu tập Điền Phong, Nhan Lương, Trương Cáp, Cao Lãm, Triệu Vân, Chân Hạo và Hoàng Hàm để chỉnh hợp quân đội từ sớm.
Mọi người vây quanh sa bàn Trương Toại làm trong những ngày qua, nghiên cứu tuyến đường xuôi nam Từ Châu.
Điền Phong nhìn các tướng tranh luận không ngừng bên sa bàn, còn Trương Toại đứng cạnh giải thích tỉ mỉ địa bàn của từng thế gia đại tộc Từ Châu, trong lòng ngổn ngang cảm xúc.
Đến lúc này ông mới nhận ra người học trò ấy ngày càng thể hiện xuất sắc.
Nhớ lại hàng loạt quyết định hoang đường của Viên Thiệu trong những năm qua, Điền Phong dần hạ quyết tâm.
Một người không thể nâng đỡ, dù cố gắng thế nào cũng vô ích. Nếu đã vậy, chi bằng giúp một người có tư chất, năng lực và trách nhiệm đứng lên.
Khi Trương Toại cùng mọi người đang bàn việc tiến quân, Viên Thiệu đột nhiên phái người khẩn cấp triệu họ tới.
Lần này Điền Phong cũng theo mọi người trở lại phủ nha Nghiệp Thành. Đây là lần đầu ông bước vào nơi ấy sau thời gian dài vắng mặt.
Khi họ tới, đại sảnh đã đứng kín người.
Viên Thiệu ở vị trí đầu, liên tục đi qua đi lại.
Gần hai tháng trôi qua nhưng sức khỏe ông không hề hồi phục, trái lại còn có dấu hiệu nặng hơn.
Nhiều y công đã được mời tới nhưng đều không có cách, chỉ dặn ông phải tĩnh dưỡng và trước hết tìm cách loại độc tố trong cơ thể.
Lúc này Viên Thiệu vừa ho, vừa hoảng hốt nhìn quanh mọi người.
Thấy Điền Phong, Nhan Lương cùng các tướng tới đủ, ông mới ra hiệu cho đại sảnh yên lặng.
Giám quân Thư Thụ đưa một mảnh vải dính máu cho Điền Phong.
Ông nhận lấy, đọc nhanh rồi biến sắc.
Trên vải chỉ có mấy chữ lớn nguệch ngoạc: Thiên tử sai Đoàn Ổi đánh Trường An, Lý Giác tử trận, tàn quân hoảng hốt tháo chạy.
Chờ Điền Phong đọc xong, Viên Thiệu mới hỏi:
— Chư vị, với cục diện hiện giờ, mọi người thấy nên làm thế nào?
Tất cả nhìn nhau, không ai lên tiếng.
Điền Phong chuyển mảnh vải cho Trương Toại rồi mệt mỏi nhìn Thư Thụ. Hai người cùng âm thầm thở dài.
Trước đây họ đã nhiều lần khuyên Viên Thiệu rằng Tào Tháo là kiêu hùng, tuyệt đối không thể giao thiên tử vào tay hắn, nhưng chủ công không nghe.
Viên Thiệu còn luôn tin Tào Tháo chỉ là thuộc hạ của mình, ông muốn sai làm gì thì đối phương tuyệt đối không dám chống lại.
Giờ đây nuôi hổ thành họa, cuối cùng đã gây ra đại họa.
Trường An thất thủ đồng nghĩa Tào Tháo nắm trong tay ba vùng lớn là Tư Lệ, Duyện Châu và Dự Châu, thực lực chỉ đứng sau Hà Bắc.
Hơn nữa, có thiên tử trong tay, Tào Tháo có thể danh chính ngôn thuận làm rất nhiều việc.
Thấy không ai trả lời, Viên Thiệu nổi giận:
— Bình thường khi ta bảo các ngươi im lặng, ai nấy đều tranh nhau nói. Giờ ta yêu cầu hiến kế, tất cả lại thành câm sao?
Trương Toại nhìn Viên Thiệu, gần như muốn tát ông một cái.
Đúng là một tướng bất tài làm mệt chết ba quân.
Chỉ cần Viên Thiệu từng nghe lời khuyên, giữ thiên tử trong tay, nào còn tới lượt Tào Tháo tung hoành?
Ông tự gây ra hậu quả, hiện lại quay sang trút giận lên thuộc hạ.
Cảnh tượng này khiến Trương Toại nhớ tới những quản lý nhỏ trong công ty ở đời trước: bản thân không có năng lực, lại cố chấp, tới khi xảy ra chuyện chỉ biết tìm người gánh tội.
Nghĩ tới cục diện lịch sử, hắn vẫn không nhịn được lên tiếng:
— Đây còn chưa phải chuyện tồi tệ nhất.
Thấy Trương Toại lần đầu chủ động nói, mọi người đồng loạt nhìn sang. Viên Thiệu cũng cau mày.
Ông vốn không định hỏi ý Trương Toại. Trong mắt Viên Thiệu, hắn chỉ là tiểu tử xuất thân nông hộ, có chút tài cầm quân đã là giới hạn, sao hiểu đại sự quốc gia?
Nhưng hiện chỉ có hắn chịu lên tiếng, Viên Thiệu cũng không tiện ngăn cản:
— Vì sao ngươi nói vậy?
Trương Toại đáp:
— Tào Tháo chiếm được Trường An, phía tây lập tức nối liền với các chư hầu Quan Trung như Mã Đằng và Hàn Toại.
— Những người này đều từng là bá chủ một phương ở Tây Lương, trong tay có nhiều chiến mã và kỵ binh dũng mãnh.
— Nếu họ liên kết với Tào Tháo, thực lực quân Tào sẽ tăng lên gấp nhiều lần.
— Theo những gì con biết, trong các chư hầu Quan Trung, Mã Đằng và Hàn Toại mạnh nhất.
— Mã Đằng là hậu duệ Phục Ba tướng quân Mã Viện. Hàn Toại trước kia từng cùng tướng quân làm đồng liêu, đều là thuộc hạ Đại tướng quân Hà Tiến.
— Tuy họ từng nổi loạn, cả hai vẫn vô cùng khao khát quan chức chính thống của Đại Hán.
— Nếu Tào Tháo dùng danh nghĩa thiên tử để chiêu an, cục diện sẽ vô cùng khó giải quyết.
— Nếu có thể, tướng quân nên lập tức sai sứ giả từ Tịnh Châu liên hệ hai người, dùng danh nghĩa Đại tướng quân của triều Hán để lôi kéo hợp tác, cắt đứt trước khả năng họ ngả về Tào Tháo.
Trong lịch sử, Mã Đằng và Hàn Toại quả thật bị Tư Lệ hiệu úy Chung Diêu thuyết phục, thậm chí còn đưa con tin tới Hứa Đô.
Trong trận Quan Độ, Viên Thiệu hoàn toàn không để ý hai người, chỉ tập trung chính diện đối đầu Tào Tháo.
Kết quả Chung Diêu dẫn liên quân các chư hầu Quan Trung, trong đó có binh mã Mã Đằng và Hàn Toại, tiến đánh Tịnh Châu, khiến nơi ấy không kịp trở tay.
Đại tướng Quách Viên dưới trướng Tịnh Châu mục Cao Cán cũng chết trong trận này, gây cho Viên Thiệu một đòn nặng.
Sau thất bại ở Quan Độ, Viên Thiệu co mình không tiến, không còn xuôi nam. Một nguyên nhân lớn chính là áp lực từ Mã Đằng và Hàn Toại.
Nghe Trương Toại phân tích, sắc mặt Thư Thụ và Điền Phong đều khó coi.
Trước đó họ cũng chưa nghĩ tới vấn đề này. Nay được nhắc mới giật mình nhận ra tình thế quả thật như vậy.
Không ít người lần lượt gật đầu tán thành.
Điền Phong hành lễ với Viên Thiệu:
— Tướng quân, Bá Thành nói rất có lý.
— Nên lập tức phái sứ giả từ Tịnh Châu liên hệ Mã Đằng và Hàn Toại. Chỉ cần họ chịu liên minh, chúng ta có thể nhượng bộ thích hợp.
Thấy mọi người đều phản ứng như vậy, Viên Thiệu cũng rơi vào do dự.
Đúng lúc ấy, Quách Đồ và Tuân Kham nhìn nhau. Tuân Kham bước ra:
— Theo ta, việc này không ổn!
Mọi người lập tức nhìn sang.
Thấy Tuân Kham đứng ra, Trương Toại thầm thở dài rồi lùi ra sau Cao Lãm.
Không cứu nổi nữa.
Chỉ cần Quách Đồ và Tuân Kham phản đối, Viên Thiệu chắc chắn sẽ không nghe hắn.
Tuân Kham nói tiếp:
— Mã Đằng và Hàn Toại đều là hạng phản nghịch.
— Tào Tháo hiện dùng danh nghĩa thiên tử, đại diện cho triều đình. Triều đình sao có thể cùng phản nghịch thông đồng?
— Nếu chúng ta chủ động liên hệ bọn họ, trong mắt người ngoài, thanh danh tướng quân chắc chắn bị tổn hại nghiêm trọng.
— Tướng quân là Đại tướng quân Đại Hán, con cháu Viên gia bốn đời Tam công, tượng trưng cho quang minh, chính nghĩa và dũng khí. Nay lại hợp tác, thậm chí nhượng bộ phản nghịch, người trong thiên hạ sẽ nhìn tướng quân thế nào?
— Hơn nữa, Tào Tháo chẳng qua mới lấy được Trường An. Cho dù hắn chiếm cả Tây Lương thì đã sao?
— Chúng ta sắp thống nhất Hà Bắc. Chỉ cần tiếp tục lấy Hoài Nam và Từ Châu, một nửa thiên hạ sẽ thuộc về chúng ta.
— Khi ấy sao phải sợ một Tào Tháo nhỏ bé?
Điền Phong nhìn Viên Thiệu. Thấy ông liên tục gật đầu, tỏ vẻ rất tán thành, Điền Phong chỉ thầm cười lạnh.
Sau khi Tuân Kham nói xong, mọi người đều nhìn sang Thư Thụ và Điền Phong. Nhưng Điền Phong không lên tiếng nữa.
Thư Thụ nhìn ông rồi lại nhìn Viên Thiệu, cũng chỉ có thể thở dài.
Thấy hai người cuối cùng không tiếp tục đối đầu phe Dĩnh Xuyên, Viên Thiệu mới nở nụ cười:
— Như vậy chẳng phải tốt sao? Tất cả đều vì cùng một mục tiêu, ôn hòa bàn bạc có phải tốt hơn không?
Ánh mắt ông vượt qua mọi người, dừng trên Trương Toại:
— Bá Thành, nghe rõ chưa? Lần này con xuôi nam đánh Từ Châu vô cùng quan trọng.
— Nếu không lấy được Từ Châu, đừng trách ta nổi giận!